24 ตุลาคม 2025 — รัฐบาลไทยประกาศแผนเตรียมเปิดตัวโครงการ “Digital Nomad Hub” ในรูปแบบศูนย์กลางให้บริการแรงงานอิสระระหว่างประเทศ โดยเริ่มต้นโครงการนำร่องที่จังหวัดเชียงใหม่ซึ่งคาดว่าจะเปิดให้บริการอย่างเป็นทางการภายในไตรมาสแรกของปี 2026
นายมนตรี เกษมสันต์ (สมมติ) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการท่องเที่ยวและเศรษฐกิจสร้างสรรค์ ให้ข้อมูลในงานแถลงข่าวเมื่อวันที่ 24 ต.ค. ว่าโครงการดังกล่าวมีวัตถุประสงค์เพื่อดึงดูดผู้ประกอบอาชีพอิสระทางดิจิทัล (digital nomads) จากต่างประเทศ เพิ่มการใช้จ่ายในภูมิภาค และสร้างห่วงโซ่อุปทานบริการระยะยาวสำหรับชุมชนท้องถิ่น โครงการนำร่องในเชียงใหม่จะประกอบด้วยพื้นที่ทำงานร่วม (coworking), บริการสนับสนุนการขอวีซ่าแบบยืดหยุ่น, โปรแกรมแลกเปลี่ยนความรู้ด้านสตาร์ทอัพ และการเชื่อมต่อกับเครือข่ายผู้ประกอบการในประเทศ
รายละเอียดสำคัญของโครงการที่ถูกระบุรวมถึง: นโยบายวีซ่าเฉพาะสำหรับ Digital Nomads ระยะ 6–12 เดือน พร้อมสิทธิประโยชน์ด้านภาษีสำหรับผู้ลงทุนขนาดเล็ก, การสนับสนุนพื้นที่ทำงานร่วมโดยความร่วมมือกับภาคเอกชน, และงบประมาณเบื้องต้นประเมินที่ 350 ล้านบาทสำหรับปีแรกของการดำเนินโครงการ ซึ่งคาดว่าจะช่วยสร้างรายได้จากการท่องเที่ยวเชิงคุณภาพและบริการท้องถิ่นประมาณ 1,200–1,800 ล้านบาทต่อปี
โครงการถูกตั้งชื่อเชิงนโยบายว่า “Chiang Mai Initiative” (สมมติ) เพื่อสะท้อนบทบาทนำของเชียงใหม่ในฐานะศูนย์กลางชุมชนดิจิทัลของภูมิภาค นายมนตรีกล่าวว่าเชียงใหม่มีโครงสร้างพื้นฐานด้านอินเทอร์เน็ต, เครือข่ายคอมมูนิตี้ของฟรีแลนซ์และผู้ประกอบการ, รวมทั้งค่าใช้จ่ายในการครองชีพที่ยังแข่งขันได้ ทำให้เป็นจุดเริ่มต้นที่เหมาะสมสำหรับโมเดลนี้
ในแง่การร่วมมือระหว่างสถาบัน นางสาวอาทิตยา กรรณิการ์ (สมมติ) ประธานโครงการเผยว่า มีข้อตกลงความร่วมมือเชิงวิชาการกับ Rhode Island School of Design (RISD) ในการจัดโปรแกรม residency ด้านการออกแบบและครีเอทีฟเทคโนโลยี และมีการหารือกับผู้เชี่ยวชาญต่างประเทศรวมถึงตัวแทนจากภาคเอกชนผู้ริเริ่มแนวคิด coworking space ระดับโลก ทั้งนี้ Joe Gebbia (ผู้ร่วมก่อตั้ง Airbnb) ถูกอ้างถึงเป็นหนึ่งในบุคคลที่ให้ความเห็นต่อแนวคิดการเคลื่อนย้ายแรงงานอิสระเพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจของเมืองขนาดกลาง ข้อเสนอที่นำเสนอเน้นความยั่งยืนและการสร้างรายได้ในระดับชุมชน
ผู้เชี่ยวชาญด้านแรงงานและนโยบายสาธารณะประเมินว่าการเคลื่อนไหวของรัฐครั้งนี้สอดคล้องกับแนวโน้มการเติบโตของ Remote Work ที่เห็นได้ชัดหลังการแพร่ระบาด COVID-19 โดย ดร. อภิชัย วัฒนวิวัฒน์ (สมมติ) นักเศรษฐศาสตร์การท่องเที่ยวประเมินว่า หากดำเนินการอย่างต่อเนื่องและผนวกกับมาตรการฝึกทักษะท้องถิ่น จังหวัดเชียงใหม่อาจเพิ่มสัดส่วนรายได้ที่มาจากกลุ่มแรงงานดิจิทัลขึ้นได้ 10–15% ภายในสามปีแรก
คำถามยอดนิยม: “Digital Nomad Hub คืออะไร” — โครงการหรือสถานที่ที่ออกแบบมาเพื่อรองรับแรงงานอิสระทางดิจิทัลจากต่างประเทศ โดยให้บริการด้านพื้นที่ทำงาน เทคโนโลยีเครือข่าย บริการสนับสนุนด้านกฎหมายและภาษี การฝึกอบรม และการเชื่อมโยงชุมชนท้องถิ่น เพื่อให้นักท่องเที่ยวเชิงการทำงานสามารถพำนักและประกอบอาชีพได้อย่างต่อเนื่อง
ด้านเสียงสะท้อนจากภาคธุรกิจท้องถิ่นในเชียงใหม่ส่วนใหญ่แสดงท่าทีเป็นบวก แต่ยังมีข้อกังวลเกี่ยวกับผลกระทบเชิงสังคม เช่น การผลักดันให้ค่าเช่าที่พักสูงขึ้นและความไม่เท่าเทียมในการเข้าถึงทรัพยากร นายมนตรีระบุว่ามาตรการร่วมกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจะถูกออกแบบให้ลดผลกระทบเชิงลบ ผ่านการกำกับดูแลพื้นที่และการส่งเสริมธุรกิจระดับชุมชนเป็นผู้ได้รับประโยชน์โดยตรง
กรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศและการท่องเที่ยวถูกมอบหมายให้จัดทำกรอบการดำเนินงานภายใน 90 วัน และจะเริ่มรับความคิดเห็นจากประชาชน-ผู้ประกอบการในพื้นที่นำร่องภายในสัปดาห์หน้า ส่วนการขยายไปยังเมืองท่องเที่ยวอื่น ๆ ของไทย เช่น ภูเก็ตและพัทยา จะพิจารณาจากผลการประเมินโครงการนำร่อง
สรุป: แผนเปิด “Digital Nomad Hub” ในเชียงใหม่สะท้อนความพยายามของรัฐที่จะใช้ประโยชน์จากการเติบโตของ Remote Work เพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจท้องถิ่นอย่างยั่งยืน โดยมีทั้งโอกาสทางเศรษฐกิจและความเสี่ยงเชิงสังคมที่ต้องบริหารจัดการอย่างรัดกุม
